SIBO Nedir? Sürekli Şişkinliğin Gizli Nedeni Olabilir mi?
SIBO Nedir? Sürekli Şişkinliğin Gizli Nedeni Olabilir mi?
Sindirim sistemi şikayetleri yaşayan birçok kişi özellikle yemeklerden sonra oluşan şişkinlik, gaz ve karın rahatsızlığından yakınır. Bu belirtilerin altında bazen SIBO (Small Intestinal Bacterial Overgrowth) adı verilen durum yatabilir.
SIBO, ince bağırsakta normalden fazla bakteri bulunması durumudur ve bağırsak dengesinin bozulmasıyla ilişkilidir.
SIBO nedir?
Normal şartlarda bağırsak bakterilerinin büyük çoğunluğu kalın bağırsakta bulunur. İnce bağırsakta bakteri sayısının artması, besinlerin erken fermantasyonuna neden olur. Bu durum gaz oluşumu, sindirim problemleri ve emilim bozukluklarına yol açabilir.
SIBO bir hastalıktan çok altta yatan bir dengesizliğin sonucu olarak değerlendirilir.
SIBO neden oluşur?
SIBO genellikle bağırsak motilitesinin yavaşlaması veya sindirim sisteminin koruyucu mekanizmalarının zayıflamasıyla ilişkilidir.
Olası nedenler:
-
İrritabl bağırsak sendromu (IBS)
-
Uzun süreli antibiyotik kullanımı
-
Mide asidi yetersizliği
-
Diyabet
-
Bağırsak ameliyatları
-
Kronik stres
-
Motilite bozuklukları
Fonksiyonel tıp yaklaşımında SIBO, bağırsak mikrobiyatasındaki dengenin bozulması olarak değerlendirilir.
SIBO belirtileri
En sık görülen belirtiler:
-
Yemek sonrası şişkinlik
-
Gaz
-
Karın ağrısı
-
Kabızlık veya ishal
-
Besin intoleransları
-
Yorgunluk
-
B12 eksikliği
-
Demir eksikliği
Özellikle yemekten kısa süre sonra başlayan şişkinlik, sabah karın düz iken gece hamile gibi şişiyorsa SIBO için önemli bir ipucu olabilir.
SIBO ve IBS farkı
SIBO ve IBS sıklıkla karıştırılır.
IBS bir fonksiyonel bağırsak sendromudur,
SIBO ise mikrobiyal dengesizliktir.
Araştırmalar IBS tanısı alan bireylerin bir kısmında SIBO bulunabileceğini göstermektedir. Bu nedenle kronik şişkinlik yaşayan kişilerde SIBO değerlendirmesi yapılabilir.
SIBO tanısı nasıl konur?
SIBO tanısında en sık kullanılan yöntem:
Hidrojen / metan nefes testidir.
Tanı ve tedavi süreci mutlaka hekim kontrolünde yürütülmelidir.
SIBO’da beslenme yaklaşımı
Beslenme tedavisi SIBO yönetiminde önemli bir destekleyici rol oynar. Amaç bağırsakta kolay fermente olan karbonhidratların geçici olarak azaltılmasıdır.
En sık kullanılan yaklaşım:
Low-FODMAP beslenme modeli
Geçici olarak sınırlandırılabilen besinler:
-
Soğan
-
Sarımsak
-
Buğday
-
Kurubaklagiller
-
Laktoz içeren besinler
-
Bazı meyveler
Bu kısıtlama kalıcı değildir. Semptomlar kontrol altına alındıktan sonra besinler aşamalı olarak geri eklenir.
Fonksiyonel tıp bakış açısı
Fonksiyonel beslenme yaklaşımında SIBO yalnızca semptomları baskılamak yerine altta yatan nedenleri anlamayı hedefler.
Bu süreçte şu başlıklar değerlendirilir:
-
Bağırsak motilitesi
-
Stres
-
Uyku düzeni
-
Mikrobiyota dengesi
-
Mide asidi üretimi
-
Besin intoleransları
Beslenme planı kişiye özel oluşturulur.
SIBO’da dikkat edilmesi gereken yaşam tarzı faktörleri
-
Öğünler arasında sindirim süresine izin vermek
-
Yavaş yemek yemek
-
Kronik stresi azaltmak
-
Uyku düzenini korumak
-
Düzenli hareket etmek
-
Gereksiz antibiyotik kullanımından kaçınmak
Bağırsak sağlığı yalnızca beslenme ile değil, yaşam tarzı ile birlikte değerlendirilmelidir.
Sonuç Olarak;
SIBO, özellikle kronik şişkinlik ve gaz problemi yaşayan bireylerde göz önünde bulundurulması gereken bir durumdur. Doğru tanı ve kişiye özel beslenme yaklaşımı ile semptomlar kontrol altına alınabilir.
Sindirim sistemi şikayetleri uzun süre devam ediyorsa geç olmadan uzman değerlendirmesi önemlidir.
