Mükemmeliyetçilik

Mükemmeliyetçilik, kişinin kendisi, başkaları veya yaşam alanları için gerçekçi olmayan derecede yüksek standartlar belirlemesi ve bu standartlara ulaşamadığında yoğun eleştiri, suçluluk ya da yetersizlik hissetmesiyle karakterize edilen bir bilişsel-duygusal örüntüdür.

Temel Özellikleri

Aşırı yüksek beklentiler: “En iyisi olmalı, hata kabul edilemez.”

Hata intoleransı: Küçük hatalar bile başarısızlık olarak algılanır.

Koşullu özdeğer: “Ancak kusursuzsam değerliyim.”

Erteleme ve kaçınma: Yeterince iyi olmayacağı korkusuyla işe başlamama.

Sürekli karşılaştırma: Başkalarıyla kıyaslama ve onay arayışı.

Türleri

Kendine yönelik mükemmeliyetçilik: Kişinin kendisine katı ve acımasız standartlar koyması.

Başkalarına yönelik mükemmeliyetçilik: Çevreden kusursuzluk bekleme.

Toplumsal olarak dayatılan mükemmeliyetçilik: Değer görmenin başkalarının beklentilerini kusursuz karşılamaya bağlı olduğuna inanma.

Olası Sonuçları

Anksiyete, depresyon, tükenmişlik

Panik belirtileri ve performans kaygısı

İlişkilerde mesafe ve memnuniyetsizlik

Akademik/mesleki performansta dalgalanma