Deprem Sonrası Toplumsal Travma ve Psikolojik İyileşme Süreçleri

Afet sonrası en sık görülen tepkiler arasında şok, donakalma, yoğun korku, uyku
problemleri ve geleceğe dair karamsarlık bulunur. Bu tepkiler aslında anormal bir duruma
verilen normal yanıtlardır. Ancak uzun süre devam ettiğinde profesyonel destek gerekebilir.
Toplumsal dayanışma travma iyileşmesinde kritik rol oynar. İnsanlar yalnız olmadıklarını
hissettiklerinde sinir sistemi daha hızlı regüle olur. Sosyal bağlar, psikolojik güvenlik hissini
yeniden kurar.
Çocuklar afetlerden yetişkinlerden farklı etkilenir. Rutinlerin bozulması, ayrılık korkusu ve
ebeveynin kaygısını gözlemlemek çocuklarda güvensizlik yaratabilir. Bu nedenle
yetişkinlerin duygusal olarak mümkün olduğunca regüle kalması önemlidir.
Travma sonrası büyüme kavramı umut verici bir perspektif sunar. Bazı bireyler zorlu
deneyimlerin ardından hayatın anlamını yeniden tanımlar, ilişkilerine daha fazla değer verir
ve içsel güçlerini fark eder.
Medyanın dili de psikolojik iyileşmeyi etkiler. Sürekli yıkım görüntülerine maruz kalmak
ikincil travmaya yol açabilir. Bilgi almak kadar zihinsel sınırlar koymak da ruh sağlığını
korur.
Uzun vadede psikoeğitim, grup destekleri ve terapi süreçleri toplumun toparlanmasına
katkı sağlar. Travma unutulmaz; ancak işlenebilir ve anlamlandırılabilir.
Afet sonrası psikolojik iyileşme, zaman, destek ve güvenli ilişkilerle mümkündür. İnsan
zihni kırılgan olduğu kadar esnektir de.
Uzman Psikolog Mustafa Cem Oğuz